Archive for Kwiecień 2014

Ale nasuwają się refleksje, że nowe stany chorobowe spotyka się w nowych warunkach życia, nie tylko w warunkach pracy, ale także w domu („maszyna” do miesz­kania) i miejscach wypoczynku też nieraz dotkniętych hałasem i   chemizacją. W dawnych podręcznikach czytaliśmy o nielicznych tylko jednostkach chorobowych dermatologicznych związanych z .drażniącym lub uczulającym działaniem traw, na których wypo­czywano w słoneczne dni. Dziś cały rozdział trzeba by poświęcić „urlopowym chorobom skóry”. Szeroka jest bowiem wymiana turystyczna i kontakty z odległymi ośrodkami. Obok roślin z fu- rokumaryną, które powodują stany zapalne przy nasłonecznieniu, spotyka się w warunkach europejskich różne schorzenia będące następstwem oddziaływania roślin morskich, charakterystycznych dla basenu Morza Śródziemnego i innych mórz.

Spotyka się przypadki różnych chorób tropikalnych, nie mó­wiąc o rozmaitych stanach chorobowych, związanych z ukąszenia­mi przez owady, poczynając od groźnego w naszych warunkach kleszcza, po różne owady w krajach zamorskich, do których docierają grupy turystyczne. Z innych, może niezupełnie nowych jednostek dermatologicz­nych, ale raczej w nowym świetle przedstawionych, zwraca się obecnie coraz większą uwagę na „pieluszkowe” zapalenie skóry niemowląt (drażniące działanie moczu) i ziaminiak pośladków niemowląt. Są to stany, w których stwierdza się infekcje bakteryj­ne i drożdżakowe, przy charakterystycznym obrazie histologicz­nym. Z uwagą śledzimy reklamę nowych pieluszek, które w części stykającej się ze skórą niemowląt stają się szybko suche.

Przykładem „dennatozy powstającej w następstwie rozwoju cywilizacji” jest dzisiaj trądzik kontaktowy, o obrazie identycz­nym z dobrze nam od lat znanym trądzikiem młodzieńczym. Od dawna już wprawdzie opisywano trądzik smarowy, olejowy, dziegciowy i chlorowy, związany z odpowiednimi substancjami, czy trądzik bromowy po zażywaniu leków, zawierających związki bromu, ale dziś podkreśla się nowe aspekty: notowany jest trądzik wywołany przez TCDD (3,3,7,8 — czterochlorodwubenzeno- pdioksan), związek trujący, wchodzący w skład herbicydów, sto­sowany w czasie wojny wietnamskiej, uważany za najsilniejszą substancję trądzikotwórczą. W słynnym zatruciu przemysłowym w Seveso w 1976 r., kiedy to działanie toksyczne objęło nie tylko pracowników zakładu, ale także mieszkańców sąsiednich osiedli, opisano nie tylko zmiany trądzikowe o niezwykłej rozległości, z towarzyszącą im porifirią, nierzadko z pęcherzami, ale także uszkodzenia narządów miąższowych, zaburzenia ze strony układu krążenia, oddychania, układu krwiotwórczego, nerwowego, prze­wodu pokarmowego itp.

Opisano trądzik wywołany przez związki chloroarylowe. Trądzik chlorowy spotyka się obecnie częściej niż dawniej, z uwagi na masowy kontakt ze związkami chloru, stoso­wanymi do dezynfekcji wody w basenach kąpielowych. Detergen­ty również działają na powstawanie trądziku, wywołują go kos­metyki, kremy, pomady, oleje roślinne (kokosowy, oliwkowy), wazelina, pochodne lanoliny, stearynian butylenu itd. Notuje się wzrost przypadków trądziku w związku z miejscowym — jakże dzisiaj niestety rozpowszechnionym — stosowaniem maści i kre­mów kortykosterydowych. Wspomnieć trzeba wreszcie o częst­szym chyba niż dawniej pojawianiu się trądzika (postać zaskór- nikowa, grudkowa i krostkowa) u niemowląt i małych dzieci; na co wpływ — obok wpływu niektórych z wymienionych czynników i    długotrwałego oddziaływania hormonów matki — wydaje się mieć trwałe stosowanie olejków kosmetycznych i różnych maści.